1. Kömür şahtalarynda ulanylýan howpsuz önümçilik bilen baglanyşykly önümler kömür şahtalarynyň önümleri üçin howpsuzlyk belgisini almalydyr. Kömür şahtalarynyň önümleri üçin howpsuzlyk belgisini almadyk önümler ulanylmaly däldir.
2. Gaz konsentrasiýasy 1% -den az bolan ýerlerde adaty göterilýän elektrik ölçeg gurallary ulanylmaly we ulanylýan gurşawyň gaz konsentrasiýasyna real wagt tertibinde gözegçilik edilmeli.
3. Doly wagtly partlamaga çydamly inspektorlar ýokary derejeli ygtyýarly bölüm tarapyndan okuwdan we synaglardan geçmeli we hünär derejesini tassyklaýan şahadatnama almaly. Wagtlaýyn partlamaga çydamly inspektorlar bolsa mina derejesindäki okuwdan we synaglardan geçmeli we hünär derejesini tassyklaýan şahadatnama almaly.
4. Şahta girmezden öň, partlamaga çydamly elektrik enjamlary "önüm sertifikatyna", "partlamaga çydamly sertifikatyna", "kömür şahtasynyň önümleri üçin howpsuzlyk belgisine" we howpsuzlyk görkezijilerine doly wagtly partlamaga çydamly inspektorlar tarapyndan barlanmalydyr; diňe barlagdan soň we sertifikat berlenden soň, şahta girmäge rugsat berilýär.
5. Senagat synag işleri üçin partlamaga çydamly elektrik önümleri hil gözegçiligi we barlag bölümi tarapyndan berlen "senagat önümçiligi ygtyýarnamasyna" eýe bolmalydyr. Ulanyjy bölümi howpsuzlyk çärelerini işläp düzmeli we şahta elektromehaniki bölüminiň baş müdiriniň orunbasary tarapyndan gözden geçirilip tassyklanmalydyr, ýogsam şahta girmäge rugsat berilmez.
6. Ýerasty partlamaga çydamly elektrik enjamlary öz nominal bahasyny üýtgedende we tehniki özgerdişlere sezewar bolanda, ol milli ygtyýarly magdan önümleriniň hiline gözegçilik we barlag bölümi tarapyndan barlanmalydyr.
7. Ýerasty partlamaga çydamly elektrik enjamlaryny ulanmak, tehniki taýdan üpjün etmek we abatlamak partlamaga çydamly işlemegiň dürli tehniki talaplaryna laýyk gelmelidir.
8. Partlamaga çydamlylygy zeper ýeten elektrik enjamlary derhal işlenilmeli ýa-da çalşyrylmaly we ony dowamly ulanmak berk gadagan edilýär.
9. Partlamaga çydamly korpuslaryň tehniki hyzmaty "Kömür şahtalarynda partlamaga çydamly elektrik enjamlarynyň korpuslaryny abatlamak boýunça düzgünlere" laýyk gelmelidir we partlamaga çydamly tehniki hyzmat etmek boýunça hünäri bolan bölümler ýa-da önüm öndürijiler tarapyndan abatlanmalydyr.
10. Partlamaga çydamly elektrik tehniki hyzmat işgärleri (ýarym wagtly partlamaga çydamly inspektorlar) öz ygtyýaryndaky partlamaga çydamly elektrik enjamlaryny her smenada azyndan bir gezek barlamalydyrlar.
11. Doly wagtly partlamaga çydamly inspektorlar ýokary gazly şahtalarda ýa-da az gazly şahtalaryň ýokary gazly zolaklarynda partlamaga çydamly elektrik enjamlaryny hepdede azyndan iki gezek barlamalydyrlar. Az gazly şahtalardaky partlamaga çydamly elektrik enjamlary hepdede azyndan bir gezek barlanmalydyr.
12. Partlama garşy barlag işleriniň talaplaryna doly wagtly we wagtlaýyn işleýän partlama garşy barlagçylaryň işgärleri laýyk gelmelidir.
13. Partlamaga çydamly elektrik enjamlarynyň (şol sanda kiçi elektrik enjamlarynyň) kabelleriniň naprýaženiýe derejesi nominal naprýaženiýe derejesinden ýokary bolmaly däldir, ýogsam ol partlama näsazlygy hökmünde kabul ediler.
14. Eger ýokary gazly, kömürli we gazly şahtalarda ulanylýan partlamaga garşy magnit açaryň 9# terminaly topraklanan bolsa ýa-da partlamaga garşy korpus bir sebäp bilen tok bilen üpjün edilen bolsa, bu partlama näsazlygy hökmünde kabul ediler.
15. Giriş enjamynyň giriş we çykyş elektrik geçirijisini dolandyrmak üçin açarlaryň ulanylmagy partlama näsazlygy hökmünde kabul edilmelidir (ýöne syzdyryşy anyklaýjy rele we dolandyryş zynjyrynyň elektrik üpjünçiligi muňa degişli däldir).
16. Ähli partlamaga çydamly elektrik enjamlary, olaryň ýerasty ýerde nirede ulanylýandygyna garamazdan, partlamaga çydamly talaplara laýyklykda dolandyrylmalydyr.
17. Eger korpusda ýaryklar, açyk kebşirleme ýa-da güýçli deformasiýa bolsa (deformasiýanyň uzynlygy 50 mm-den geçse, gapak we içburun çuňlugy 5 mm-den geçse), bu partlamanyň näsazlygy hasaplanýar.
18. Eger partlamaga çydamly korpusyň içki we daşky tarapyndaky pos düşse (posuň galyňlygy 0,2 mm ýa-da ondan köp bolsa), bu partlamanyň şowsuzlygy hasaplanýar.
19. Eger partlamaga çydamly otagyň (boşlugyň) gözegçilik deşiginiň (penjiresiniň) açyk plastinkasy boş, döwülen ýa-da adaty aýna ulanylan bolsa, ol partlamanyň näsazlygy hökmünde kabul edilýär.
20. Eger partlamaga çydamly enjamyň partlamaga çydamly boşlugy gönüden-göni birikdirilen bolsa, partlamaga çydamly enjamyň birleşdiriji gutusyndaky partlamaga çydamly izolýasiýa oturgyjy aýrylýar; terminal we izolýasiýa oturgyjynyň turbasy ýanýar, şonuň üçin iki boşluk birikdirilýär, bu näsazlykdyr.
21. Eger gulplaýjy enjam doly däl, deformasiýa we zaýalanma bolsa we gulplaýjy rol oýnap bilmese, ol näsazlykdyr.
22. Çalt täsir edýän gapy görnüşiniň partlamaga çydamly birleşýän ýüzüniň iň az netijeli uzynlygy 25 mm-den az bolmaly däl, ýogsam bu näsazlykdyr.
23. Partlamaga çydamly birikýän ýeriň ortaça gödekligi 6.3μm-den ýokary bolmaly däl, ýogsam bu näsazlykdyr.
24. Partlamaga çydamly ýüzünde pos ýok (pagta ýüplügi bilen süpürilenden soň, pos yzlary galýar, bu pos we diňe bulut kölegeleri galýar, bu bolsa pos hasaplanmaýar), ýogsam bu näsazlykdyr.
25. Boltlar we ýazly şaýbalar doly we berk bolmaly (berkleniş derejesi şaýbalar tekizlenende kesgitlenýär), ýogsam bu näsazlykdyr.
26. Ýazly şaýbalaryň tehniki häsiýetnamalary boltlara laýyk gelmelidir. (Aýry-aýry ýazly şaýbalar wagtal-wagtal döwülse ýa-da elastikligini ýitirse, şol ýerdäki partlamaga garşy aralygy barlaň. Eger ol çäkden geçmese, ygtyýarly ýazly şaýbalary çalyşyň, şonda partlama bozulmaz), ýogsam partlama bozulmaz.
27. Boltlary ýa-da wint deşiklerini (bir diametrli boltlar we gaýkalar bilen berkidilenlerden başga) süýşürip bolmaýar, ýogsam partlama näsazlygy bolar.
28. Boltlaryň we suw geçirmeýän wint deşikleriniň gabat gelmegi. Berklenenden soň, boltlaryň we wint deşikleriniň galan ok boýunça uzynlygy ýazly şaýbalaryň galyňlygyndan 2 esse köp bolmaly; eger wint deşikleriniň töweregindäki we aşagyndaky galyňlyk 3 mm-den köp bolsa, partlama hadysasy bolar.
29. Şol bir bölekdäki boltlaryň we gaýkalaryň tehniki häsiýetnamalary yzygiderli bolmaly. Gaýkanyň içine burlup goýlan polat berkidiji boltyň çuňlugy boltyň diametrinden az bolmaly däldir, ýogsam partlama hadysasy ýüze çykar.
30. Wint deşigine goýlan çuň deşikli polat berkidiji boltyň uzynlygy boltyň diametrinden uly bolmaly, çoýun, mis we alýumin bölekleri bolsa boltyň diametrinden 1,5 esse az bolmaly däl; eger wint deşiginiň çuňlugy ýeterlik däl bolsa, ony doldurmaly, ýogsam partlama hadysasy bolar.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 31-nji iýuly
